Diyabet, yaln\u0131zca kan \u015fekerini de\u011fil v\u00fccudun pek \u00e7ok dokusunu, bu arada a\u011f\u0131z ve di\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da yak\u0131ndan ilgilendiren bir hastal\u0131kt\u0131r. Kemerburgaz’daki poliklini\u011fimize ba\u015fvuran diyabetli hastalar\u0131m\u0131zda di\u015f eti sorunlar\u0131n\u0131n daha s\u0131k ve daha diren\u00e7li seyretti\u011fini g\u00f6zlemliyoruz. Diyabet ve di\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131ndaki ba\u011f \u00e7ift y\u00f6nl\u00fcd\u00fcr: kontrols\u00fcz kan \u015fekeri a\u011f\u0131z sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bozabilirken, ilerlemi\u015f di\u015f eti iltihab\u0131 da kan \u015fekeri dengesini olumsuz etkileyebilir. Bu yaz\u0131da bu ili\u015fkiyi, al\u0131nabilecek \u00f6nlemleri ve diyabetli bireylerde di\u015f tedavilerinin nas\u0131l planland\u0131\u011f\u0131n\u0131 dengeli ve bilgilendirici bir \u00e7er\u00e7evede ele al\u0131yoruz.<\/p>\n
Diyabet ile di\u015f eti (periodontal) hastal\u0131klar\u0131 aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 bir etkile\u015fim bulunur. Y\u00fcksek kan \u015fekeri, di\u015f etlerini besleyen k\u00fc\u00e7\u00fck damarlarda ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k h\u00fccrelerinin i\u015fleyi\u015finde de\u011fi\u015fikliklere yol a\u00e7arak iltihab\u0131n daha kolay yerle\u015fmesine zemin haz\u0131rlar. Bu nedenle diyabetli bireylerde di\u015f eti iltihab\u0131 (gingivitis) ve daha ileri evre olan periodontitis genel n\u00fcfusa k\u0131yasla daha s\u0131k g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n
\u0130li\u015fkinin di\u011fer y\u00f6n\u00fc de en az bunun kadar \u00f6nemlidir. A\u011f\u0131zda s\u00fcregelen iltihabi bir durum, v\u00fccutta genel bir inflamasyon y\u00fck\u00fc olu\u015fturur ve bu durum kan \u015fekerinin kontrol alt\u0131nda tutulmas\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015ftirebilir. Yani ihmal edilmi\u015f bir di\u015f eti hastal\u0131\u011f\u0131, diyabetin y\u00f6netimini dolayl\u0131 olarak zorla\u015ft\u0131ran bir etken h\u00e2line gelebilir. Bu kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 d\u00f6ng\u00fc, a\u011f\u0131z sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n diyabet takibinin ayr\u0131lmaz bir par\u00e7as\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclmesi gerekti\u011fini ortaya koyar. Nitekim yap\u0131lan g\u00f6zlemler, di\u015f eti tedavisiyle a\u011f\u0131z i\u00e7i iltihab\u0131n azalt\u0131lmas\u0131n\u0131n, kimi bireylerde kan \u015fekeri y\u00f6netimine dolayl\u0131 katk\u0131 sa\u011flayabildi\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n
Bu ili\u015fkinin \u00f6nemli bir y\u00f6n\u00fc de belirtilerin uzun s\u00fcre sessiz seyredebilmesidir. Di\u015f eti hastal\u0131\u011f\u0131 \u00e7o\u011fu zaman a\u011fr\u0131s\u0131z ilerledi\u011finden, ki\u015fi ileri evreye kadar bir sorun oldu\u011funu fark etmeyebilir. Diyabetli bireylerde bu durum, d\u00fczenli hekim kontrol\u00fcn\u00fc daha da de\u011ferli k\u0131lar; \u00e7\u00fcnk\u00fc erken d\u00f6nemde saptanan bir iltihap, dokularda kal\u0131c\u0131 hasar olu\u015fmadan y\u00f6netilebilir.<\/p>\n
Di\u015f eti hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirtileri aras\u0131nda \u015funlar say\u0131labilir:<\/p>\n
Kan \u015fekerinin uzun s\u00fcre y\u00fcksek seyretmesi, dokular\u0131n onar\u0131m kapasitesini ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sisteminin enfeksiyonlara kar\u015f\u0131 verdi\u011fi yan\u0131t\u0131 zay\u0131flatabilir. A\u011f\u0131z i\u00e7i yaralar, di\u015f \u00e7ekimi sonras\u0131 bo\u015fluklar veya cerrahi b\u00f6lgeler, kan \u015fekeri iyi d\u00fczenlenmedi\u011finde beklenenden daha yava\u015f iyile\u015febilir. Bu durum, enfeksiyon riskini de bir miktar art\u0131rabilir.<\/p>\n
Bu nedenle diyabetli bireylerde a\u011f\u0131z i\u00e7inde k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00f6r\u00fcnen sorunlar\u0131n bile g\u00f6z ard\u0131 edilmemesi \u00f6nerilir. Erken fark edilen bir di\u015f eti iltihab\u0131 ya da di\u015f \u00e7\u00fcr\u00fc\u011f\u00fc, ileri evrelere g\u00f6re \u00e7ok daha kolay ve konforlu \u015fekilde y\u00f6netilebilir. \u0130yile\u015fme s\u00fcrecinin desteklenmesinde kan \u015fekeri kontrol\u00fc kadar, a\u011f\u0131z hijyeninin d\u00fczenli sa\u011flanmas\u0131 da belirleyici bir rol oynar. Planl\u0131 bir i\u015flem \u00f6ncesinde kan \u015fekerinin hedef aral\u0131\u011fa yakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, hem i\u015flem s\u0131ras\u0131ndaki konforu hem de sonras\u0131ndaki iyile\u015fmeyi olumlu y\u00f6nde destekleyebilir.<\/p>\n
Diyabette s\u0131k\u00e7a kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan durumlardan biri de a\u011f\u0131z kurulu\u011fudur. T\u00fck\u00fcr\u00fck ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n azalmas\u0131, a\u011fz\u0131n kendini temizleme ve asitleri dengeleme kapasitesini d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcr. T\u00fck\u00fcr\u00fck, di\u015fleri koruyan do\u011fal bir tampon g\u00f6revi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcnden, azalmas\u0131 di\u015f \u00e7\u00fcr\u00fc\u011f\u00fc ve di\u015f eti sorunlar\u0131 riskini art\u0131rabilir. A\u011f\u0131z kurulu\u011fu ayr\u0131ca \u00e7i\u011fneme, yutma ve konu\u015fma konforunu da etkileyebilir.<\/p>\n
A\u011fz\u0131n nemli ve dengeli ortam\u0131n\u0131n bozulmas\u0131, mantar kaynakl\u0131 enfeksiyonlara (\u00f6zellikle Candida t\u00fcrlerine ba\u011fl\u0131 pamuk\u00e7uk) daha elveri\u015fli bir zemin olu\u015fturabilir. Bu enfeksiyonlar dilde veya yanak i\u00e7 y\u00fczeyinde beyaz\u0131ms\u0131 lekeler, yanma hissi veya k\u0131zar\u0131kl\u0131k \u015feklinde kendini g\u00f6sterebilir. A\u011f\u0131z kurulu\u011funu hafifletmek i\u00e7in g\u00fcn i\u00e7inde yeterli su t\u00fcketmek, \u015fekersiz i\u00e7ecekleri tercih etmek ve gerekti\u011finde hekiminizin \u00f6nerdi\u011fi nemlendirici \u00fcr\u00fcnleri kullanmak yard\u0131mc\u0131 olabilir. Bu t\u00fcr belirtilerin s\u00fcrmesi durumunda de\u011ferlendirme i\u00e7in di\u015f hekiminize dan\u0131\u015fman\u0131z uygun olur.<\/p>\n
S\u0131k sorulan sorulardan biri, diyabetli bireylerde di\u015f tedavisi veya implant uygulamas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olup olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Genel \u00e7er\u00e7evede s\u00f6ylenebilecek \u015fey \u015fudur: kan \u015fekeri kontrol alt\u0131nda olan bir ki\u015fide dolgu, kanal tedavisi, di\u015f \u00e7ekimi ve implant gibi i\u015flemler uygun planlama ile g\u00fcvenle uygulanabilir. Belirleyici olan, diyabetin varl\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok ne \u00f6l\u00e7\u00fcde kontrol alt\u0131nda tutuldu\u011fudur.<\/p>\n
Tedavi \u00f6ncesinde di\u015f hekiminizi diyabetiniz ve kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z ila\u00e7lar hakk\u0131nda bilgilendirmeniz \u00f6nemlidir. Gerekti\u011finde di\u015f hekimi ile endokrinoloji veya i\u00e7 hastal\u0131klar\u0131 hekiminiz aras\u0131nda koordinasyon kurularak tedavi zamanlamas\u0131 ve gerekli \u00f6nlemler planlanabilir. \u0130mplant tedavisinde, \u00e7ene kemi\u011fine yerle\u015ftirilen implant\u0131n kemikle kayna\u015fmas\u0131 (osseointegrasyon) s\u00fcreci iyile\u015fmeye ba\u011fl\u0131 oldu\u011fundan, iyi bir kan \u015fekeri kontrol\u00fc bu s\u00fcrecin sa\u011fl\u0131kl\u0131 ilerlemesine katk\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n
Kontrols\u00fcz veya dengesiz seyreden diyabette ise baz\u0131 i\u015flemler, kan \u015fekeri d\u00fczenlenene kadar ertelenebilir ya da ek \u00f6nlemlerle planlanabilir. Bu kararlar ki\u015fiye \u00f6zeldir ve muayene, t\u0131bbi \u00f6yk\u00fc ve gerekli tetkikler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda verilir. Amac\u0131m\u0131z her zaman tedaviyi m\u00fcmk\u00fcn olan en g\u00fcvenli ve konforlu \u015fekilde y\u00fcr\u00fctmektir.<\/p>\n
Diyabetli bireylerde a\u011f\u0131z sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruman\u0131n temelinde iki unsur yer al\u0131r: iyi bir kan \u015fekeri kontrol\u00fc ve d\u00fczenli a\u011f\u0131z bak\u0131m\u0131. Kan \u015fekerinin hedef aral\u0131kta tutulmas\u0131, hem di\u015f eti sa\u011fl\u0131\u011f\u0131na hem de tedavilerin ba\u015far\u0131s\u0131na do\u011frudan katk\u0131da bulunur. Bu y\u00f6netim, hekiminizin belirledi\u011fi beslenme, ila\u00e7 ve ya\u015fam tarz\u0131 \u00f6nerilerinin b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7inde ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Evde uygulanabilecek pratik a\u011f\u0131z bak\u0131m\u0131 \u00f6nerileri \u015funlard\u0131r:<\/p>\n
Bunlar\u0131n yan\u0131nda, d\u00fczenli di\u015f hekimi kontrolleri erken te\u015fhis a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131r. Diyabetli bireylerde alt\u0131 ayda bir, baz\u0131 durumlarda hekimin \u00f6nerisiyle daha s\u0131k yap\u0131lan kontroller, sorunlar\u0131n hen\u00fcz ba\u015flang\u0131\u00e7 a\u015famas\u0131ndayken fark edilmesini sa\u011flar. Kemerburgaz, G\u00f6kt\u00fcrk, Sar\u0131yer, Arnavutk\u00f6y, Bah\u00e7ek\u00f6y ve Zekeriyak\u00f6y \u00e7evresinde ya\u015fayan hastalar\u0131m\u0131za, diyabet takiplerinin bir par\u00e7as\u0131 olarak d\u00fczenli a\u011f\u0131z ve di\u015f sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 muayenelerini de ihmal etmemelerini \u00f6neriyoruz. A\u011f\u0131z sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ile genel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n birbirini besledi\u011fi unutulmamal\u0131; iyi y\u00f6netilen bir diyabet ve d\u00fczenli di\u015f bak\u0131m\u0131 bir araya geldi\u011finde a\u011f\u0131z sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 uzun y\u0131llar korunabilir.<\/p>\n
Diyabet di\u015f etlerini neden etkiler?<\/strong> Diyabetliye implant yap\u0131labilir mi?<\/strong> Diyabette a\u011f\u0131z kurulu\u011fu neden olur?<\/strong> Diyabetli birey ne s\u0131kl\u0131kla di\u015f hekimine gitmeli?<\/strong> Di\u015f eti sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 de\u011ferlendirmek i\u00e7in Kemerburgaz ve \u00e7evresindeki<\/a> klini\u011fimizde sizi de\u011ferlendirebiliriz. Di\u015f eti tedavisi<\/a> hakk\u0131nda bilgi alabilir veya randevu i\u00e7in bize ula\u015fabilirsiniz<\/a>.<\/p>\n
Y\u00fcksek kan \u015fekeri, di\u015f etlerini besleyen damarlar\u0131 ve ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k yan\u0131t\u0131n\u0131 etkileyerek iltihaba zemin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131ndan diyabetli bireylerde di\u015f eti hastal\u0131klar\u0131 daha s\u0131k ve diren\u00e7li g\u00f6r\u00fclebilir.<\/p>\n
Kan \u015fekeri kontrol alt\u0131nda olan bireylerde uygun planlama ile implant tedavisi g\u00fcvenle uygulanabilir; belirleyici olan diyabetin ne \u00f6l\u00e7\u00fcde kontrol alt\u0131nda oldu\u011fudur.<\/p>\n
Diyabet t\u00fck\u00fcr\u00fck ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 azaltabilir; t\u00fck\u00fcr\u00fc\u011f\u00fcn koruyucu etkisi d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde a\u011f\u0131z kurulu\u011fu, di\u015f \u00e7\u00fcr\u00fc\u011f\u00fc ve mantar enfeksiyonu riski artabilir.<\/p>\n
Genellikle alt\u0131 ayda bir kontrol \u00f6nerilir; ancak di\u015f eti sorunu veya kontrols\u00fcz kan \u015fekeri durumunda hekiminiz daha s\u0131k takip \u00f6nerebilir.<\/p>\n